روششناسی
روشهای طراحی، اجرا و گزارش نظرسنجیهای آینه با توجه به موضوع و هدف هر نظرسنجی تعیین میشوند. پرسشها، شیوه مشارکت، نحوه نمایش نتایج و محدودیتهای هر نظرسنجی تا حد امکان مستند میشوند. روشهای آینه با توجه به تجربه حاصل از اجرا، بازخوردهای علمی و تخصصی و بررسیهای فنی بازبینی میشوند و در صورت نیاز تغییر میکنند.
موج نظرسنجی
در آینه، هر دوره مشخص اجرای یک مجموعه پرسش، یک «موج نظرسنجی» نامیده میشود. موجها با شماره و عنوان از یکدیگر متمایز میشوند و در گزارشها و تحلیل نتایج، هر موج به دورهای اشاره دارد که نظرسنجی در آن اجرا شده است. بازه زمانی مورد اشاره در متن یک پرسش، مانند «هفت روز گذشته» یا «یک ماه گذشته»، لزوما با مدت اجرای نظرسنجی یکسان نیست و بر اساس محتوای همان پرسش تعیین میشود.
نوع و هدف نظرسنجیها
نظرسنجیهای آینه با توجه به موضوع و هدفشان میتوانند بخشی از یک مطالعه پژوهشی باشند یا با رویکردی توصیفی اجرا شوند. در نظرسنجیهای توصیفی، هدف میتواند ثبت و بازتاب تجربهها و دیدگاهها یا شناخت بهتر یک موضوع باشد. در نظرسنجیهایی که با هدف پژوهشی اجرا میشوند، سوال پژوهش، فرضیهها، روش تحلیل و الزامات علمی و اخلاقی متناسب با طرح پیش از آغاز پاسخگویی تعیین و مستند میشوند و پژوهشی بودن نظرسنجی پیش از مشارکت به اطلاع کاربران میرسد.
طراحی و بازبینی پرسشها
متن پرسشها و گزینههای پاسخ از نظر وضوح، تناسب با موضوع و احتمال ایجاد جهتدهی بررسی میشوند. بسته به موضوع و حساسیت هر نظرسنجی، پرسشها ممکن است پیش از انتشار توسط متخصصان مرتبط بازبینی و با گروهی محدود آزمایش شوند. بازخوردهای دریافتشده در اصلاح متن، گزینهها، ترتیب پرسشها و ساختار نهایی نظرسنجی به کار میروند.
در پرسشهایی که گزینهها یا ردیفها ترتیب ذاتی ندارند، ممکن است ترتیب نمایش آنها برای مشارکتکنندگان بهصورت تصادفی تغییر کند. گزینههای دارای ترتیب منطقی، مانند مقیاسهای شدت، فراوانی یا میزان موافقت، با ترتیب ثابت نمایش داده میشوند.
مشارکت و فرایند پاسخگویی
مشارکت در نظرسنجیهای آینه داوطلبانه است و افرادی که به یک نظرسنجی دسترسی دارند، در صورت تمایل پاسخهای خود را ثبت میکنند. شرایط شرکت، از جمله محدودیت سنی احتمالی، پیش از شروع پاسخگویی اعلام میشود. برای ثبت نهایی پاسخ و مشاهده نتایج، تکمیل بخشهای ضروری نظرسنجی لازم است و نتایج پیش از ثبت نهایی پاسخها نمایش داده نمیشوند.
اطلاعات جمعیتشناختی
در برخی نظرسنجیها، اطلاعات جمعیتشناختی محدودی مانند گروه سنی، سطح تحصیلات، جنسیت یا محل زندگی پرسیده میشود. این اطلاعات برای توصیف ترکیب مشارکتکنندگان و بررسی الگوهای کلی پاسخها به کار میروند. نوع اطلاعات درخواستی و الزامی یا اختیاریبودن هر مورد با توجه به موضوع و هدف همان نظرسنجی تعیین میشود و آینه میکوشد تنها اطلاعاتی را درخواست کند که برای تفسیر نتایج یا هدف مشخص نظرسنجی لازم باشند.
حریم خصوصی و کیفیت دادهها
پاسخهای فردی در دادههای نظرسنجی به هویت مشخصی نسبت داده نمیشوند. دادههای فنی محدود ممکن است تنها در حد لازم برای عملکرد و امنیت سایت و کاهش پاسخهای خودکار یا تکراری پردازش شوند. اطلاعات کامل درباره نوع دادههای پردازششده، هدف استفاده از آنها، مدت نگهداری دادهها و حقوق شرکتکنندگان در صفحه «حفاظت از دادهها و حریم خصوصی» در دسترس است.
نمایش و تفسیر نتایج
نتایج هر نظرسنجی پس از ثبت کامل پاسخها به مشارکتکننده نمایش داده میشوند و تا زمانی که نظرسنجی باز است، موقتاند و با ثبت پاسخهای جدید تغییر میکنند. نتایج هر نظرسنجی پاسخهای افرادی را نشان میدهند که در همان نظرسنجی شرکت کردهاند و لزوما نماینده دیدگاه همه ایرانیان نیستند. میزان امکان تعمیم نتایج به شیوه انتشار نظرسنجی، ترکیب مشارکتکنندگان و شرایط اجرای آن بستگی دارد. گزارشهای تحلیلی، در صورت انتشار، پس از پایان پاسخگیری و بررسی دادههای نهایی تهیه میشوند و میتوانند شامل نمودارها، توصیف الگوهای پاسخ، مقایسه گروهها در صورت مناسببودن و توضیح محدودیتهای تحلیل باشند.
مستندسازی و دسترسی به نتایج
آینه میکوشد متن نهایی پرسشها و گزینهها، زمان اجرای نظرسنجی، شیوه انتشار، تعداد پاسخها، ترکیب کلی مشارکتکنندگان، نتایج نهایی و محدودیتهای هر نظرسنجی را بهشکلی منظم مستند کند. هدف از این مستندسازی، فراهمکردن امکان مراجعه به بخشی از تجربهها و دیدگاههای ثبتشده در دورههای مختلف است. نتایج و تحلیلهای منتشرشده بهتدریج در صفحه «نتایج» در دسترس قرار میگیرند و این صفحه در آینده میتواند به آرشیوی از نظرسنجیها، گزارشها و تحلیلهای آینه تبدیل شود.
آخرین بهروزرسانی: مرداد ۱۴۰۵